Vezîryan: Tirkiye hewldanên aştiyê yên li Kafkasya pûç dike

  • rojane
  • 11:02 30 Cotmeh 2020
  • |
img

STENBOL - Turkolog Anahît Vezîryan, bal kişand ser polîtîkayên Tirkiyeyê yên li Kafkasyayê û wiha got: "Tirkiye armanc dike ku li herêmê bibe hêz. Li Başûrê Kafkasyayê polîtîkayên xerakirinê pêş dixe. Bi van polîtîkayên xwe hewldanên aştiyê yên di navbera Ermenistan û Azerbaycanê jî xera dike."

 
Şerê di navbera Ermenistan û Azerbaycanê yê ku di 27'ê Îlonê de li herêma Karabaxa Çiyayî dest pê kir, her çend heta niha 3 caran agirbest hatiye îlankirin jî bi hemû hêza xwe berdewam dike. Ji ber şerê navbera Azerbeycan û Ermenîstanê heta niha ji herdu aliyan bi hezaran kes hatin kuştin. Tirkiye ji roja destpêkê heta niha aşkere piştgiriyê dide Azerbaycanê. Turkolog Anahît Vezîryen ku geşedanên li herêmê ji nêzîk ve dişopîne, anî ziman ku ev yek nîşan dide ku Tirkiye dixwaze li herêmê bibe xwedî hêz û ji bo vê yekê li Herêma Kafkasyaya Başûr polîtîkayên xerabkirin û talankirinê pêş dixe. 
 
Turkolog Anahit Veziryan, destnîşan kir ku Tirkiye bi van polîtîka û tevgerê xwe hewldana aştiyê jî xera dike û wiha lê zêde kir "Şer bêtir li herêma Karabaga çiyayî geş dibe. Di heman demê de şerê li herêmae Bakur û Başur jî didome. Ji ber ku heta niha Azerbaycan li herêmê bi ser neket, hêza xwe dikişîne herêma Başûr. Di rojên dawî de taktikan digherîne. Li hin herêmê Karabagê yên wekî Martunî tîmên sabotaj û keşifê dişîne ser wan. Lê Hêzên Parastinê yên Karabagê bi hêsanî ev tîm bê tesîr kirin. Di şerê heyî de herdu aliyan jî gelek mirovên xwe winda kirin. Azerbaycan eskerên xwe yên hatine kuştin piştî şer bi dawî bibe ancak aşkere bike. Lê aliyê Ermeniyan bi fermî hêjmara windayên xwe aşkere dike. Ermenistanê aşkere kir ku heta 28'ê Cotmehê hêjmara eskerên wê yên hatine kuştin Heza û 65 kes in. Dîsa li gorî daneyên Ermenîstanê hêjmara hêzên çekdar ên Azerbaycanê 6 hezar û 750 kes in. Di encama êrîşan de 40 sivîlan jiyana xwe ji dest da. Heta niha 120 kes ji birîndar bûn. Beşek gelê Karabagê xwe avêt axa Ermenistanê. Pişti şer di 28'ê îlonê de dest pê kir, heta niha 3 caran agirbest îlan kirin. Li gel agirbest ilan kirin jî şerê di navbera Azerbeycan û Ermenîstanê de didome."
 
'TIRKIYE AZERBEYCANÊ SOR DIKE' 
 
Vezîryan, anî ziman ku sedema vê yekê jî Rêveberiya Azerbaycanê wisa fikirî ku bi vê yekê Ermenî firseta ku bêhnê bistîne bi dest xist û wiha got: Serokomarê Azerbaycanê Îlham Aliyev ev yek anî ziman. Sedema din jî Azerbaycanê gelek eskerên xwe winda kirin. Di encama vê agirbestê de dê dîlên şer û cenazeyên xwe tawas bikirana. Dîsa faktora Tirkiyeyê heye. Xuya dike ku Tirkiye li gorî berjewendiyên xwe tev digere. Hemû cîhan ji bo agirbestê bang dike. Hemû endamên koma Mînskê jibo agirbestê bang dike. Lê endamê Koma Minskê Tirkiye tenê Azerbaycanê ji bo şer sor dike. Di bin xerakirina 3 agirbestan de tiliya Tirkieyyê heye. Wezîrê Karên Hundir ê Tirkiyeyê Çavuşoglu piştî li rayedarên Azerbaycanê geriya, biryara agirbesta şer îhlal kirin. 
 
‘DAXWAZ ZORÊ LI ÇARESERIYÊ DIKE' 
 
Veziryan, bibîr xist ku aliyên şer ewil li ser modela lihevkirina prensîbên Madridê li hev kirin û wiha lê zêde kir; "Di 10'e Cotmehê de li Moskovayê li ser agirbesta mirovî li hev kirin. Li ser hewldana Hevserokên Koma AGÎT Minsk'ê li hev kirin. Ermenîstanê xwest li ser li hevkirinê çareseriyê pêş bixin. Rayedarên Ermeniyan diyar kirin ku ew ji bo li hevkirinê amade ne. Lê Azerbaycan anî ziman ku di tawîzên yek alî de serî natewînin. Xeta sor a Ermeniyan ewe ku gelê Karabaga Çiyayî xwe bi xwe bi rêve bibe û ewlehia wan bê mîsogerkirin. Azerbaycan di pêvajoya  muzakereyan de helwesta maksimalist (pir zêde radîkal) nîşan da û mafê gel xwe bi rêve bibe tune hesiband. Daxwaza Aliyev ewe ku gel, Herema Karabaga Çiyayî jî di navde 7 herêman terk bike û teslîmî Azerbaycanê bike. Ji ber vê daxwaza Azerbaycanê ya ne pêkan çareserî pêk nayê." 
 
 
'AZERBEYCAN NEGIŞIT ARMANCA XWE'  
 
Veziryan, herî dawî anî ziman ku Azerbaycan negihişt armanca xwe û wiha bi dawî kir: "Armanca Azerbaycanê ya dawî ew bû ku Karabag û 7 herêmê din bi dest bixe bû. Lê Azerbaycan negihişt armanca xwe. Ji bo çareseriyê rewşek aloz heye. Gelek astengî li pêş çareseriyê hene. Bendewarî û daxwaza aliyan û gel ne yek e. Tirkiye û Azerbeycan îdea dikin ku Koma Minks nikare rola çareseriyê pêş bixe. Lê Koma Minks 2 caran hewl da ku aliyann nêzî hev bike. Bi xêra Hevserokên Koma Minskê di sala 2002'an de li Quay Westê û di sala 2011'an de li Kazanê alî ji bo çareseriyê pir nêzî hev bûn. Lê cara sêyemîn ji ber helwesta maksimalist a Azerbeycanê pirsgirêk çareser nebû. 
 
'TIRKIYE NE ALÎGIRÊ ÇARESERIYÊ 
 
Tirkiye dixwaze li herêmê bibe aktorê sereke û kurevî. Polîtîkayên ku li Rojhilata Navîn û Derya Spî pêş dixe mînaka vê yekê ye. Her çend Tirkiye bêje 'Ez dixwazim pirsgirêkê çareser bikim' jî ne samîmî ye. Tirkiye ji meha tîrmehê heta niha gefan li Ermenistanê dixwe û  Azerbaycan li dijî Ermenistanê sor dikir. Mehek beriya ku şer dest pê bike Wezîrê Karên Derve yê Ermenistanê Zohrab Mnatsakanyan aşkere kir ku Tirkiye eskerên bi pere şandine Azerbeycanê. Piştî vê yekê 2 hefte şûnde medya Tirk û Azerbaycanê îdea kirin ku PKK’î hatine Ermenîstanê. Her çend medya Tirk ev îdea avêtin holê jî tu belge û delîl nîşan nedan. 
 
MA / Îdris Sayilgan
 
 

Sernavên din

19:24 Îro 190 kes mirin, 30 hezar û 110 kes jî bi Covîd-19'ê ketin
17:08 Li Colemêrgê carek din çalakî û şahî hatin qedexekirin
16:54 Şengaliyan 'Peymanê Şengalê' bi meşekê şermezar kirin
16:54 Jinek li Bûrsayê bi gumanbar jiyana xwe ji dest da
16:32 Daxwaza berdana girtiyê nexweş Tûran hat redkirin
16:23 Rêxistina HDP'ê ya Şirnexê: Emê têkoşîna xwe dewam bikin
16:00 Rêxistinên ciwanan: Em ê serî ji terora girtinê re netewînin
14:55 HABER-SEN: Êdî bes e kedkarên PTT’ê westiyan e
14:43 Sancar: Fatoreya derewên desthilatê ji tenduristiya gel re dertê
14:23 'Ligel rapora ATK'ê, çima girtiyên nexweş nayin berdan?'
14:08 Dadger daxwaza sekinandina darizandina Temel û Dundar red kir
13:56 Parêzerên Ocalan ji bo biçin Îmraliyê serlêdan kirin
13:27 Dest bi îfade girtina 18 kesên dibin çavan de hat kirin
12:58 Hevdîtina bi telefonê ya têkildarî Roja Ziman sûc hat dîtin
12:55 Koma li ber HDP’ê êrişî xebatkarên HDP’ê kir
12:38 Polisan li Amed û Mersînê 4 kesan binçav kirin
12:35 Li Şirnexê 21 binçavkirin: Destê keça min şikandin
11:53 Li gorî Walîtiya Colemêrgê leşkerên ku Erbaş kuştine guleyan berî hewayê dane
11:27 ‘Ji ber xemsariya dewletê tundî li jinên karkerên malê tê kirin’
11:27 Koma duyemîn dê greva birçîbûnê ya li girtîgehan dewr bigire
11:14 'Doza Çapemeniyê ya KCK'ê' hat taloqkirin
10:43 Girtiya nexweşa pençeşêrê Çetîn nayê dermankirin
10:41 Malbata pitika li Êlihê mir wê derbarê xemsariyê de gilî bike
10:11 Newaya Jin bi manşeta 'Dîktator tê darizandin!' derket
09:59 Li Edîrneyê tundiya zilam: Jinek hat qetilkirin
09:34 Parêzer îtîrazî girtina nûçegihanê me Karataş kirin
09:23 Li Şirnexê operasyona binçavkirinê
09:03 Dadgeha Bilind cezayê derbarê Ûca de xera kir
09:03 Gardiyanê ku li girtî da nedan ber lêpirsînê!
09:03 Altintaş: Peymana bi Qetarê re nîşaneya têkçûyîna aboriyê ye
09:03 Di 40 rojî de 5 rojnamevan hatin girtin
09:02 Bankeya Îllerê kredî neda, şaredariyê nikaribû tesîsê ava bike, lê niha tê xwestin ceza lê bê birîn
09:02 Yilmaz: YE li dijî doktirîna 'Welatê Şîn' e
09:00 ROJEVA 1'Ê KANÛNA 2020'AN
30/11/2020
23:20 Eskeran li Rûbarokê ciwanek kuşt
20:56 188 kesên din jî ji ber Covîd-19'ê mirin
17:12 Meclîsa Xweser a Şengalê: Banga xwedî derketina li Şengalê kir
16:58 Rêxistinên tenduristiyê girtina Gokalp şermhezar kirin
16:55 Bavê Zainal Abarakov ê polîs ji dosyeya Dokû ji wezîfeyê hat girtin
16:07 Li girtîgehên Sîncan û Kirikkaleyê 7 girtî ketin greva birçîbûnê
15:32 Şandeya HDP’ê li Nisêbîn û Qoserê bi coş hat pêşwazîkirin
14:54 Nûçegîhanê me Yalçin hat berdan
14:39 TJA: Em xwedî çalakiyên greva birçîbûnê derkevin
14:17 Girtî bi armanc tecrîda 20 salan rakin ketin çalakiyê
14:17 Wê li Amedê goristaneke nû bê vekirin
14:15 'Ji bo ku cînayeta Elçî bêceza nemîne emê têbikoşin'
13:55 Li Îzmîrê kesek hat girtin
13:51 Sancar: Em armanc dikin ku gelê kurd bi nasnameya xwe tevlî rêveberiya Tirkiyê bibe
13:22 TJA: Em li xwezaya xwe xwedî derdikevin
13:08 Dozger xwest nûçegihanê me Yalçin bê girtin
12:52 Meclisa Jinê ya HDP’ê: Li girtîgehan serdegirtina kogûşan îşkence ye
12:41 Ji TTB’ê banga lezgîn: Bila nexweşxaneyên taybet pêşkêşî xizmeta xelkê werin kirin
12:23 Dadgeha Bilind cezayê Havva Zor a xwe parastibû erê kir
12:22 DÎB: Derewên Wezîrê Tenduristiyê aşkere bûn
12:13 Nûçegîhanê me Yalçin sewqî dozgeriyê kirin
11:35 Ekîba ragihandinê ya Qesra Spî ji jinan pêk hat
11:19 Dadgehê li Oztekîn 18 meh û 22 roj ceza birî
11:19 Îhaleya testa koronayê dan Ferhat Danişman ê endamê Menzîlê ye
11:06 TTB: Di hefteyekê de 20 kedkarên tenduristiyê jiyana xwe ji dest dan
11:06 Danişîna endama Komeleya Jinan a Rosa Esmer hat taloqkirin
11:06 Dozgeriyê binçavkirina 18 kesan 4 rojên din dirêj kir
10:18 Xwebûn bi hêjmara 50'emîn derket
10:04 Li Cûdî qedexeya beriya operasyonê
09:42 Li Colemêrgê erd hejiya
09:11 Rastiya GAP’ê: Dewlemend dewlementir xîzan jî xîzantir bû
09:08 Tenê dîwarên Medreseya Feqiyê Teyran mane
09:06 Durûtiya DMME’yê: Darvekirinê cihê xwe ji tecrîdê re hiştiye
09:06 Rojeva ciwanan tecrîd e: Heke ‘reform’ tê xwestin navnîşan Îmralî ye
09:05 Lîstikvanê ‘Keypa12500’: Mijara bingehîn a lîstikê talana Kurdistanê ye
09:04 Hevserokê KNK'ê Qeremûs: Em bihêvî ne ku wê encamek erênî derkeve holê
09:00 ROJEVA 30'YÊ MIJDARA 2020'AN
29/11/2020
20:45 5 kes li Mêrdînê hatin berdan
20:33 185 kesan ji ber vîrûsa koronayê jiyana xwe ji dest dan
18:57 Li Siwêregê şerê çekdarî: 2 kesan jiyana xwe ji dest da
18:48 Li Rihayê 2 kes hatin binçavkirin
18:40 Li Îzmîrê 16 kes hatin berdan
16:33 Gardiyanan li Kandirayê bi ser hucreyên çalakgerên jin de girtin
16:01 Taşdemîr: Berxwedasna kurdan AKP kir nava krîzek kûr
15:17 Uçar a testa wê pozitif derket hat berdan
14:49 Li Şirnexê berteka li dijî binçavkirinan
14:19 Sancar: Pirsgirêk bi înkarê çareser nabe
13:50 Qûrsên zaravayên Soranî, Hewramî û Kelhurî yên kurdî dest pê dikin
12:47 Girtiyê nexweş Çakmak ê daket 35 kîloyî rakirin nexweşxanê
10:18 Kurd û masa bazarê ya Sûriyeyê
09:57 Li Xerpetê erd hejiya
09:44 Sekreterê Giştî yê TÎHV'ê Ustercî: Dibe ku hemû girtî bi vîrûsê bikevin
09:25 'Dadgeh, walî û qeymeqam milîtaniya qeyûm dikin'
09:23 'Her tişt biha bûye, lê em hîn bi fiyetê 10 sal berê difiroşin'
09:18 Dayikan bang li Barzanî kir: Dê zirar bigihê her kesî
09:13 Paylan: Peymana Qetarê bi feraseta 'milk ê padîşah e' hatiye kirin
09:11 Saleke cenaze nedane malbatê
09:08 Tenduristkarên bi şewbê dikevin piştî 10 rojan cardin dixebitin
09:05 Nivîskar bûyerên komkujiya Pilimûriye kir pirtûk
09:03 'Armanc astengkirina xebatên HDP'ê ye'
09:01 ROJEVA 29'Ê MIJDARA 2020'AN
28/11/2020
22:44 îro 182 kes ji ber Covîd-19'ê jiyana xwe ji dest dan
20:49 Ciwanên hatibûn binçav kirin hatin berdan
16:15 Ji bo Coşkûnê ji ber îşkenceya polîsan jiyana xwe ji dest da çalakî
16:05 Parêzer Guner hat berdan
16:05 Li Cizîrê 2 ciwan hatin binçavkirin