Doç. Dr. Arsan: Salgında kutuplaştırıcı yayınlardan kaçınılmalı

img

İSTANBUL - Gazetecilerin Kovid-19 salgını tehdidine karşı dezavantajlı konumda olduğunu söyleyen Doç. Dr. Esra Arsan, bu süreçte özellikle “Toplumu kutuplaştırıcı, belli bir gruba veya ırka dönük nefreti körükleyen yayınlardan kaçınılmasının” önemi üzerinde durdu.

Türkiye’de giderek yayılan koronavirüs (Kovid-19) salgınından kaynaklı bugüne kadar 59 kişi yaşamını yitirirken, 2 bin 433 kişinin de testleri pozitif çıkmış durumda. Hükümet tarafından salgına ilişkin alınan tedbirler kapsamında başta hizmet işkolu olmak üzere birçok alanda faaliyetler durduruldu. Sağlık, tekstil, sanayi, inşaat gibi işkollarında çalışmalar devam ederken, salgın tehdidi karşısında en riskli meslek grupları arasında gazeteciler de var.
 
Gazetecileri salgından korumak için medya sahiplerine tüm dünyanın uyguladığı evden çalışma yönteminin devreye konulması çağrısında bulunan Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS), yine Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, Basın İlan Kurumu ve Hükümet’ten de bu konuda harekete geçilmesini istedi.
 
Gazetecilerin bu süreçte karşı karşıya bulunduğu riskler ve alınabilinecek önlemlerin yanı sıra nasıl bir yayıncılık izlenmesi gerektiğine ilişkin Doç. Dr. Esra Arsan, MA’ya konuştu. 
 
‘GAZETECİLERİN İZİN YAPMA ŞANSI YOK’
 
Türkiye gibi ülkelerde salgına rağmen pek çok işkolunda günlük iş rutinlerinin devam ettiğini, bunun da hastalık kapma riskini artırdığını belirten Arsan, sağlık çalışanları ile birlikte gazetecilerin de pandemi dönemlerinde izin yapma şansının olmadığını dile getirdi.
 
Kamu sağlığı için hastanelerin çalışacağını, gazeteciler de kamu yararına gazetecilik yapmaya devam edeceklerini söyleyen Arsan, tabi bu durumun gazetecilerin kendi sağlıkları pahasına halka bilgi taşıması anlamına gelmediğini ifade etti. Arsan, “Gazeteciler son derece dikkatli şekilde kendilerini korumalı ve çalıştıkları medya kurumları da bu gazetecilerin can güvenliği için gerekli her türlü önlemi almak durumunda. Virüse karşı korunmada gerekli hijyen, eldiven, maske, gerekirse daha da koruyucu ekipman vs. hep medya kurumları tarafından temin edilmek zorunda” dedi.  
 
‘ÖLÜM-KALIM ZİNCİRİNDE BİR HALKA…’
 
Sokakta haber takibi yapan gazetecilerin sürekli sahada olmalarından kaynaklı evdeki yakınlarının başına gelen veya gelecek olan tehlikeleri düşünerek, psikolojik olarak kırılgan duruma geldiklerini kaydeden Arsan, “Belki hasta bir yakınını evde veya hastaneye bırakarak çalışmak zorunda veya yaşlı bir yakınını yalnız bırakarak sokaklara çıkacak. Bütün bu psikolojik baskılar, gazetecinin habere bakışını ve haberi hazırlama sürecini etkiler. Bu nedenle çalışma günleri azaltılarak, mutlaka nöbetleşe göreve gitmek gerekir bu dönemde. Böylelikle kendisi de ölüm-kalım zincirinde bir halka olan gazeteci, insani ihtiyaçlarını karşılayabilecek zaman bulsun” diye belirtti. 
 
Doç Dr. Arsan, böylesi salgın zamanlarında sürekli sokakta olmaması gereken gazetecilerin sokakta oldukları zamanlarda ise gerekli hijyen kurallarını yerine getirmesi ve sosyal mesafeyi korumak zorunda olduklarını özellikle vurguladı. 
 
'İNSANİYET YOKSUNLUĞUDUR’
 
Türkiye’de birçok iş kolunda iş sağlığı ve güvenliğine dikkat edilmediğini, özellikle büyük medya kuruluşlarında çalışan gazetecilerin durumunun çok daha sıkıntılı olduğunu belirten Arsan, nedeni şöyle açıkladı: “Kâr hırsı içindeki patronlar, gazetecinin can güvenliğini teferruat olarak görüyorlar. Demirören Medya’ya ait CNN Türk’ün sokakta çalışan muhabirleri bina önünde tecrit etmesi ve onları küçücük bir konteynırda içi içe çalışmaya zorlaması resmen işkence ve kötü muameledir. Bina içindeki görece değerli yazar, çizer, yönetici sokaktan gelecek virüse karşı korunuyor, ama sokaktaki muhabir ölse ağlayanı olmayacak. Bu bir suçtur ve aynı zamanda insaniyet yoksunluğudur, vicdansızlık ve ahlaksızlıktır.” 
 
‘TEHLİKENİN İÇİNDE HABER GEÇİYORLAR’
 
Gerçek gazetecilerin böylesi zamanlarda kendisini toplumdan izole edemeyeceğini söyleyen Arsan, “En iyi gazeteci, hayatta olan gazetecidir. Buradan hareketle, aynı inşaat sektöründeki gibi ‘önce can güvenliği’ deyip, kendimizi koruyacağız. Ancak kendimizi ne kadar korursak koruyalım, yine de en kırılgan ve virüse yakalanma riski yüksek olan bir kitle gazeteciler. Bu nedenle dünyanın en zor haberciliği aslında. Aynı savaş muhabirliği gibi. Tehlikenin içinden haber geçmek zorunda. Kendisini izole ederek, ancak dünya basınını izleyip, yapabiliyorsa çeviri haber yapabilir, bilimsel makalelerden haber konusu çıkartabilir. Bir şekilde faydalı olur aslında. Bir de dünyanın her yerinde freelance çalışan gazeteciler var. Onlar bu durumdan çok rahatsız. Örneğin spor muhabirleri… Salgından dolayı maçlar iptal oldu. Hal böyle olunca onlar da haber yapamaz durma geldiler. Bu insanlar haber başına telif ücreti kazanıyorlar ve haber yapmazlarsa, para da kazanamıyorlar. Ancak evde oturdukları müddetçe, harcamaları, ev kiraları veya kredi borçları devam ediyor” sözleriyle yaşanan olumsuzluklara dikkat çekti.  
 
'HABERLER KORKU VE PANİĞE SEVK ETMEMELİ'
 
Arsan, sahada yaşanan bu zorluklara rağmen gazetecilerin kaleme aldıkları haberlerinde doğru bir dil kullanması gerektiği üzerinde önemle durdu.
 
Gazetecilerin öncelikle doğru kaynaklardan doğru bilgi alması, konunun uzmanlarıyla görüşmesi gerektiğini söyleyen Arsan, “Diyanet İşleri, sporcular, ünlüler, konunun uzmanı olmayan doktorlar haber kaynağı olmamalı. Her önüne gelene konu hakkında konuşma imkânı verilmemeli. Tiraj veya reyting uğruna sansasyonel başlık, fotoğraf kullanılmamalı. İnsanların özel hayatlarının dokunulmazlığına saygı gösterilmeli ve hasta bireylerin, izinleri olmadan fotoğrafları veya videoları paylaşılmamalı. Haber dili bilgilendirici olmalı, korkutucu veya paniğe sevk edici değil” dedi. 
 
Fakat bunlar yerine belli bir yaş grubuna dönük dışlayıcı ve ötekileştirici yayınlar yapılabildiğini belirten Arsan, şunları ifade eti: “Bu çok yanlış. Toplumu kutuplaştırıcı, belli bir gruba veya ırka dönük nefreti körükleyen yayınlardan kaçınılmalı. İçinde bulunduğumuz bilinmezlik, her gün değişen gerçeklik karşısında gazeteci son derece bilgiye, veriye, grafiklere ve tablolara dayalı habercilik yapmalı.” 
 
‘ŞEFFAF BİR DEVLET MEKANİZMASINA İHTİYACI VAR’
 
Gazetecilerin doğru habere ulaşmasının çok zorlu olduğu koşullardan geçildiğini vurgulayan Arsan, bu salgın döneminde doğru bilgiye ulaşabilmeleri için gazetecilerin şeffaf bir devlet mekanizmasına ihtiyacı olduğunu söyledi.
“Biz de maalesef devlet ve hükümetin gazetecilere sunduğu veriler çok kısıtlı, hatta yanıltıcı, belki de hiç doğru değil” diyen Arsan, böyle toplumlarda gazeteciliğin kalitesinin de düştüğünü belirtti.
 
Bu noktada gazetecilere yazdıkları her haberde mutlaka hükümetin vermiş olduğu bilgilerin yetersizliğini, arayıp yanıt alamadıkları yetkilileri, merak edip öğrenemedikleri soruları bıkıp usanmadan tekrar etmelerini salık veren Arsan, yine haberlere bu çabaya dair ‘bugün de şu sorulara yanıt alamadık’ veya ‘Bakanlık hala ısrarla şu sorularımıza yanıt vermiyor’ cümlelerinin eklenmesi gerektiğini kaydetti.
 
MA / Erdoğan Alayumat

Diğer başlıklar

11:27 KESK: Krizden kurtulmanın yolu toplumsal dayanışma
11:22 Malatya'da ortak 'tahliye' çağrısı
11:15 Tanrıkulu: Cezaevlerinde kitlesel ölümler yaşanabilir
10:55 Kılıçdaroğlu: Fatura yine garibana çıkacak
10:54 OMCT: Türkiye cezaevlerinde ayrımcılık yapılmaksızın erken tahliye verilsin
10:53 Hem evde hem üretimde kalıyorlar
10:44 Karantina altındaki Özaydın: Küçük odalarda 15-20 tutuklu kadın kalıyor
10:21 Cezaevinde vaazla koronavirüs önlemi!
10:18 Öcalan 71 yaşına giriyor
09:34 ‘Tehlikeye karşı eşit koşullar sağlansın’
09:33 Korona günlerinde internet bağımlılığına dikkat!
09:31 DİSK, KESK, TMMOB ve TTB’den acil önlem talepli imza kampanyası
09:30 Adana'da sahra hastanesi kurulacak
09:27 DTK Eşbaşkanı Güven: Devletin tükenişinin ilanıdır
09:25 'Yurttaşlar devlete değil, devlet yurttaşlara destek olmalı’
09:23 Tutuklu yakınlarından AKP’ye: Hani adaletiniz?
09:22 ‘İnfaz düzenlemesi muhalefeti susturma aracı olarak kullanılıyor’
09:21 Belçika'daki mülteci Iravul: Ölüm nefes kadar yakın!
09:19 Avukat Bozkurt: Devlet cezasızlık politikasını derinleştiriyor
09:19 Ambargo altındaki Mahmur Kampı'nda virüs endişesi: İmkanlar tükendi
09:18 Dr. Yerlikaya: Salgın üç ayda zirveye çıkacak
09:17 Avcı: İktidar daha fazla teşhir olmayı engellemek için kayyım atadı
09:16 ‘İnsanlar evde kalmayı bir fırsata çevirebilir’
09:14 Ordu Cezaevi’nde '3 gün su verilmedi' iddiası
09:13 Aydın Tabip Odası Başkanı: Salgın böyle ilerlerse sağlık sistemi çöker
09:12 ÇHD İkinci Başkanı: Önlemler yetersiz, hapishaneleri boşaltın
09:11 Cezaevinde virüs tedirginliği!
09:11 85 yaşındaki hasta tutuklunun tahliye talebine ret: Kaçma şüphesi var
09:10 ‘Salgınla mücadele için ranttan vazgeçilmeli’
09:05 Maske ve eldivensiz çalıştırılan işçiler: Artık haftalık izinlerimiz de yok
09:03 01 NİSAN 2020 GÜNDEMİ
00:05 Libya Ulusal Ordusu: Bir grup Türk askeri öldürüldü
31/03/2020
23:02 Soylu: Koronavirüs testi pozitif çıkan arkadaşlarımız var
22:55 Başsavcılık Van M Tipi’ndeki isyana ilişkin açıklama yaptı
22:32 Kocaeli’de iş cinayeti
22:02 Suriye’ye hava saldırısı
21:42 Mardin’de bir kişi öldü, 14 kişi karantinada
21:36 Sason'da koronavirüs karantinası
21:02 Siyasi tutuklular için seslendiler: İnfazda eşitlik yaşatır
20:50 Van M Tipi Cezaevi’nde koronavirüs nedeniyle isyan çıktı
20:29 Antep’te bir minibüs yolcular ile birlikte karantinaya alındı
20:26 HDP Yerel Yönetimi:Dayanışmayı yerelden örgütleyerek, mutlaka kazanacağız
19:52 Koronavirüsten ölenlerin sayısı 214'e, toplam vaka 13 bin 531'e yükseldi
19:48 Dünya genelinde Kovid-19’dan hayatını kaybeden sayısı 40 bine ulaştı
19:36 Bursa'da TOFAŞ fabrikası üretime ara veriyor
19:04 DİK: İnfaz yasası tüm tutuklular için eşit şekilde uygulanmalı
18:52 Meclis doktorunun koronavirüs testi pozitif çıktı
18:43 İstanbul ve Ankara Belediyelerinin bağış hesapları bloke edildi
18:29 Eşbaşkan Özaydın Kovid-19 şüphesi konulunca tahliye edildi
18:14 Gazeteci Ahmet Kanbal’a koronavirüs soruşturması
18:04 Gözaltına alınan 5 sağlık emekçisi serbest bırakıldı
18:02 ‘Sağlıklı yaşam cezaevindekilerin de en temel hakkı’
17:57 Dersim’de bir kişi tutuklandı
17:54 Ankara Uluslararası Film Festivali ertelendi
17:52 TJA’dan ‘İnfazda eşitlik’ kampanyasına destek çağrısı
17:46 Gasilhane önünde çekilen görüntüler şüpheleri büyüttü
17:42 HDP MYK: İnfazda eşitsizliğe karşı mücadeleyi sürdürmede kararlıyız
17:20 Milli Eğitim çocukların çizdiği gökkuşağından rahatsız: LGBTİ projesi
17:16 ‘Binlerce inşaat işçisi mağdur edildi’
17:06 İnfaz teklifi Meclis’te: Siyasi tutuklular kapsam dışı
17:03 Diyarbakır’daki sivil toplum ve işveren örgütlerinden yardım kampanyası
16:53 Oluç: Cumhurbaşkanı yurttaşlara IBAN numarası vererek dünya tarihine geçti
16:22 Bölge kentleri için kuvvetli sağanak uyarısı
16:21 DTK’den kampanya açıklaması: İmzalayalım ve yayalım
16:19 EBA TV’de ‘cinsiyetçi’ eğitim
16:09 ATO: 30 sağlık emekçisine koronavirüs tanısı konuldu
15:55 Urfa Tabip Odası: Muayene edilen hastalar hakkında bilgi verilmiyor
15:50 İmamoğlu: Salgının merkez üssü İstanbul
15:48 Kayyım tepkiler üzerine Kürtçeyi aktifleştirdi
15:48 DEDAŞ çiftçilerin tarım desteğine el mi koyuyor?
15:47 ‘Siyasi tutukluların kapsam dışında kalması ayrışmaya yol açar’
15:35 HRW: Türkiye koronavirüsle mücadeleyi tehlikeye atıyor
15:18 Muhtar azasına da kayyım atandı
15:12 70 yaşındaki hasta tutuklu yerlerde sürüklenerek revire götürüldü
14:34 HDP’nin yardım çalışmalarının engellenmesi Meclis’e taşındı
14:32 TUAY-DER: Tutuklulara maske ve dezenfekte malzemeleri verilmiyor
14:30 CHP’li Beko: Kızılay nerede?
14:29 Eylem yapan inşaat işçilerinin talepleri kabul edildi
14:21 SES: Hastaneler koronavirüse hala hazır değil
14:05 İHD'den Cumhurbaşkanı'na: Hasta tutuklularla ilgili yetkini ayrımsız kullan
14:03 Bankaların TL ve döviz likidite yönetiminde esneklik artırılacak
14:02 5 sağlık emekçisi gözaltına alındı
13:59 KHK'li eğitimci: AKP virüsüyle işimiz elimizden alındı
13:48 KESK: Virüs tutuklular arasında ayrım yapmayacak
13:47 Dünya basınında bugün: Avrupa’da polis yetkilerini aşıyor
13:35 Hayvan otlatan çocuğun bulduğu cisim elinde patladı
13:23 Seferi Yılmaz’ın evine yerleştirilmiş bir kayıt cihazı bulundu
13:19 Koronavirüs afişlerine engelleme
13:18 Tutuklu Mazıdağı Belediyesi Eşbakanı şüphe üzerine karantina altında
13:09 Adalet Bakanı'ndan 'infaz düzenlemesi' açıklaması
13:04 Kürt halkının dostu Yunan devrimci Glezos hayatını kaybetti
12:41 Gazeteci Candemir koronavirüs haberleri nedeniyle ifadeye çağrıldı
12:40 Adana'da 550 kişi koronavirüs tedavisi görüyor
11:46 Grup Yorum’dan İçişleri Bakanlığı'na: Size güvenmiyoruz
11:45 TTB’nin anketi: Koronavirüs için ayrı bir triaj mekanı sağlanmadı
11:39 Diyarbakır’da Kovid-19 vaka sayısı 150’yi geçti
11:26 Akşener’den Erdoğan’a: Maaş yetmez Katar uçağını hemen bağışlasın
11:25 Türkiye yüksek vaka sayısıyla 12'nci sıraya yükseldi
11:24 SES'ten 'aynı ünitede tutulan çocuk hastalar' açıklaması
11:20 ‘Kayyımlar en büyük saldırıyı kadın kazanımlarına yaptı’