İdlib gündemi yerini Kuzey ve Doğu Suriye’ye yönelik saldırılara bıraktı

  • analiz
  • 10:15 8 Kasım 2018
  • |
img
İDLİB – Suriye’de uluslararası ve bölgesel güçler çıkmaza girdikleri İdlib'ten ortak planla çıkmaya çalışıyor. ABD ve Rusya'nın çıkarları dahilinde birbirine alan açtığı belirtilirken, İdlib meselesinin gündemden düşürülmesinin bunun en büyük işareti olduğu ifade ediliyor. Gündem yerini Türkiye’nin Kuzey ve Doğu Suriye topraklarına yaptığı top atışlarına bıraktı.
 
Suriye'de gündeme oturan İdlib Sorunu'nun çözümü, gündemdeki yerini 27 Ekim’de İstanbul’da bir araya gelen Rusya, Almanya, Fransa ve Türkiye’nin görüşmesinden sonra Türk Silahlı Kuvvetleri'nin (TSK) Kuzey ve Doğu Suriye topraklarına yönelik top atışlarına bıraktı. O günden bu yana, TSK başta Kobanê olmak üzere Girê Spî, Serêkanîyê ve Dirbesîyê’ye obüs ve doçkalarla ateş açıyor.
 
İDLİB’İN GÜNDEMDEN DÜŞÜRÜLMESİ
 
Suriye iç savaşı ile birlikte Irak, Türkiye ve İran’da yaşanan gelişmelerin de Ortadoğu siyasetinde ana gündem olduğu görülürken, uluslararası ve bölgesel güçler çıkmaza girdikleri İdlib'ten ortak planla çıkmaya çalışıyor. Uzlaşıda ABD ve Rusya'nın ana aktör olduğu görülüyor. Vardıkları uzlaşıda  her iki gücün çıkarları dahilinde birbirine alan açtığı belirtilirken, İdlib meselesinin bir anda gündemden düşürülmesinin bunun en büyük işareti olduğu ifade ediliyor. Suriye’de gündem bir anda Türkiye’nin Kuzey ve Doğu Suriye topraklarına yaptığı saldırılar oldu.
 
RUSYA VE TÜRKİYE’NİN ANLAŞMASINA NE OLDU?
 
Kimse son günlerde İdlib’te neler olduğuyla, ya da orada bulunan selefi ve radikal grupların nereye nakledildiğiyle ilgili konuşmuyor. Bölgede bulunan yerel kaynaklar, daha önce Rusya ve Türkiye arasında varılan “silahsızlandırılmış bölge” anlaşmasının taahhütlerinin yerine getirilmediğini belirtiyor. Son görüşmeler ekseninde Heyet Tehrir El Şam (HTŞ) başta olmak üzere diğer selefi grupların belli bir süreye kadar konumlandıkları bölgede duracağı bilgisi var. Bir anda gündemden düşen İdlib’te neler olduğuna ilişkin neredeyse herkes üç maymunu oynuyor.
 
TÜRKİYE’NİN KUZEY VE DOĞU SURİYE BÖLGELERİNE MÜDAHALESİ
 
Minbic ve Rakka gibi yerlerde kurulan sivil meclislere, kendi himayesindeki Arap aşiretlerinin girmesini isteyen Türkiye, istediğini elde edebilmek için bölge kentlerine yönelik top atışları yapıyor. Saldırılara zemin hazırlayan Türkiye, Girê Spî ve Serêkanîyê hattında askeri hazırlıklar yapıyor. Şimdilik yer yer kimi çevrelerin nabzını da ölçen Türkiye’nin, giriştiği bu yeni saldırılara tek başına karar vermediği anlaşılıyor. Koalisyon güçlerinin noktalarının bulunduğu bir alana saldırının onların bilgisi olmadan imkan dahilinde olmadığı belirtiliyor. Koalisyon bilgisi dahilindeki bu saldırılar ise, Kobanê başta olmak üzere Kuzey ve Doğu Suriye’nin gündeme getirilmesinin uluslararası bir uzlaşı dahilinde gerçekleştirildiğine işaret ediliyor. Her ne kadar koalisyon güçleri ile Demokratik Suriye Güçleri (QSD) saldırıların yapıldığı yerlerde ortak devriye atsa da, Kuzey Suriyeliler Efrîn'i işaret ederek inanma konusunda zorluk çekiyor. 
 
RUSYA NE YAPMAK İSTİYOR?
 
Kobanê ve diğer yerlere yapılan saldırılara sahada bulunan diğer güçlerin “ölçülü izin” verdiği tartışmaları, birçok gücün saldırılara sessiz kalması ya da temkinli açıklamalar yapması bu "ölçü"yü tartışılır kılıyor. Bu saldırıların Rusya’nın yönlendirilmesi ile gerçekleştiği yorumu hakim. Rusya, Minbic’e rejim üzerinden girmeye çalışıyor. Ancak ABD ile karşı karşıya gelmek istemeyen Rusya, bunu ABD’nin müttefiki olan Türkiye üzerinden yapmanın peşinde. Bu şekilde ABD’yi hem Türkiye hem de Kuzey ve Suriye yönetimi ile karşı karşıya getirerek, bölgede istikrarsızlık yaratmak istiyor.
 
ABD’NİN TAVRI
 
ABD ise kurduğu yeni denklemde hem Kuzey ve Doğu Suriye yönetimini politikalarına çekebilmek, hem de Türkiye ile girdiği yeni ilişkiler kapsamında bu saldırılara belli bir oranda göz yumuyor. Koalisyonun bu saldırılar karşısındaki tavrı ise, kimi çevrelerce Kuzey ve Doğu Suriye yönetiminden taviz koparmak olarak ele alınıyor. Bölgedeki gelişmelerin bu eksende nereye kadar devam edeceği bilinmezken, planlı gelişen bu olaylar, geniş bir zamana yayılmak isteniyor. 
 
İDLİB’TEN SONRA CERABLUS
 
İdlib’e dahil olan ABD, sadece bununla sınırlı kalmayarak, Türkiye ile Cerablus’ta attığı ortak devriye ile Cerablus sınırlarına da geçmiş oldu. Devriye, Minbic Askeri Meclisi ile Türkiye’nin desteklediği “Fırat Kalkanı” grupları arasında bulunan Sacur suyunun, Türkiye’nin hakim olduğu yerlerinde atılıyor. ABD, böylelikle İdlib’ten sonra Cerablus’ta da Fırat’ın batısı olarak tabir edilen bölgeye güçlerini resmi olarak kaydırdı. Burada da elini güçlendiren ABD, Rusya’ya karşı mevzi kazanırken, Rusya ise Türkiye üzerinden Kuzey ve Doğu Suriye bölgesinde karışıklık çıkarmanın peşinde.
 
İRAN’NIN DENKLEMDEKİ YERİ
 
İdlib gündeminde iyice saf dışı edilen İran ise, sessizliğini koruyor. ABD; İran’a dönük gerçekleştireceği ekonomik ambargodan muaf olan ülkeler arasına Türkiye’yi de aldı. ABD, Türkiye’yi lehine olan gelişmelere biraz daha çekerken, İdlib’te İran’ın devre dışı bırakılması karşılığında ambargodan Türkiye’yi muaf tuttuğu görüşü hakim. 
 
MA / Nazım Daştan

Diğer başlıklar

19:32 Adaylar Iğdır ilçelerinde seçim çalışması yürüttü
19:29 Haller: TTB’nin dediği gibi, savaş halk sağlığı açısından bir sorundur
19:24 Zülküf Gezen’in ailesi Leyla Güven’i ziyaret etti
Güven: Zülküf yoldaş Mazlum'un direnişini seçti
19:13 ‘Bingöl’ü birlikte güzelleştireceğiz’
19:10 Siirt'te onbinlere seslenen Temelli: Adaletsizliğe Bakırhan için, Sadak için son vereceğiz
18:59 Bingöl Newroz’u için çalışmalar sürüyor
18:57 Güven'den 72 gündür açlık grevinde olan Akın'a çiçek
18:29 Tatvan Newroz'una katılım çağrısı
18:13 QSD güçleri DAİŞ'in kampına girdi
17:41 Şırnak'ta Newroz hazırlıkları sürüyor
17:40 Savcılık: Gökmen Tanış'ın aracında mektup bulundu, terör şüphesi araştırılıyor
17:34 HDP'nin Mardin Belediye eşbaşkan adayları projelerini açıkladı
17:22 Ahmet Altan’a 'Cumhurbaşkanına hakaretten' 7 bin TL adli para cezası
17:14 Gazeteciler Volkan Eryiğit ve Hasan İşler anıldı
17:10 Mahkeme Kozağaçlı hakkında suç duyurusunda bulundu
17:04 'HDP oy patlaması yapacak'
16:58 Gazeteci Kanbal hakkında 301'den dava açılması için izin istendi
16:45 Temelli: Seçimden önce Kürt kardeşlerim, sonrası Kurt işareti
16:37 Birdal: Açlık grevlerine dair devlet yetkililerinden görüşülecek muhatap yok
16:31 Bursa’daki gözaltılara tepki: Derhal serbest bırakılmalılar
16:13 HDP ve DBP Cizre eşbaşkanları hakkında yurt dışı yasağı
15:44 Gazeteci Topaloğlu serbest bırakıldı
15:40 Tutuklu aileleri: Çocuklarımızın talebi kabul edilsin
15:09 Özgökçe'den hakkında çıkan haberlere yalanlama: Önergeye yanıt verilmedi
15:06 Gözaltı protestosunda polis milletvekilinin yüzüne gaz sıktı
15:05 HDP seçim bürosuna Zülküf Gezen baskını!
14:53 Adalet Bakanlığı’na ‘adım atma’ çağrısı
14:49 İmamoğlu: Büyük mitingimizi, 1 Nisan'da 16 milyonla yapacağız
14:41 HDP’lilerin araçlarına trafik cezası kesildi
14:41 Gezen’in taziyesine yoğun ziyaretler devam ediyor
14:37 Hakkında soruşturma açılan Temelli: İstediğiniz kadar açın, hakikat kazanacak
14:12 DBP PM Üyesi Aydın gözaltına alındı
14:04 Urfa, Antep ve Adana'da Newroz heyecanı
13:54 Beştaş: HDP’ye saldıran şüpheli ifadesi alınmadan serbest bırakıldı
13:49 Oyuncu Ümit Yesin yaşamını yitirdi
13:46 Selçuk Kozağaçlı mahkeme salonundan çıkartıldı
13:46 Amedspor 6 oyuncuyla yollarını ayırdı
13:45 Yeni Zelanda Başbakanı: Saldırganın adını asla anmayacağım
13:35 Cizre’de Güven ve Gezen için duvar yazılamaları
13:02 Maçka Parkı'nda ‘kıyafete müdahale’ davası ertelendi
12:42 Newroz için gelen Fransız heyet gözaltına alındı
12:38 Cizre Newrozu için çalışmalar yoğunlaştı
12:07 AİHM Demirtaş ve Türkiye'nin başvurusunu kabul etti
11:57 Oluç: Savcıların işgüzarlığıyla hazırlanmış bir fezleke
11:56 Cudi Dağı'nda askeri operasyon
11:45 Yeniköy'de gözaltına alınan 10 kişi emniyette tutuluyor
11:39 QSD, DAİŞ'in son mevzisine girdi
11:14 Emniyete ‘fotoğraf makinanızı alın’ diye çağrılan gazeteci Turan gözaltına alındı
11:09 Avukatlardan İmralı görüşmesi için 799’uncu başvuru
11:01 Başkasının paylaştığı video nedeniyle yargılanıyor