Yeni sistem döviz-faiz alemine güven vermedi

img
 
ANKARA - Gelişmekte olan ülkelerle birlikte Türkiye’ye de sıcak para girişi azalıyor. Kırılgan ekonomide bu durum dövizin yükselmesi anlamına gelirken, ekonomist Mustafa Sönmez, yeni sistemin yabancı sermayeye güven vermediğini ve doları ateşlediğini söyledi. 
 
Yeni kabinenin açıklaması ardından piyasaların sert tepkisi sürüyor. Dolar, TL karşısında 5 TL bandını zorladı. Ekonomist Mustafa Sönmez, yeni ekonomi yönetimine dair, “Merkez Bankası’nı daha fazla kontrolleri altına almak ve yönetim üzerinde kontrol hissettirmek istiyorlar. KHK bunu yapmak istediler ama bu ne işe yarayacak? Bu ihtiyaçları olan batıdaki dış kaynak sahipleri, MB’nin baskı altına alınmasından hoşnut değiller. Erdoğan, Londra’ya gidip, bunu ima ettiğinde dolar fiyatları artmıştı. Yabancı kaynaklar ‘bağımsızlık’ istiyor. Sizin de yabancı kaynağa ihtiyaç varken böyle politikalar doğru değil. Hazine ve Maliye’nin başına damadı getirmek yine dış para sahiplerinin hoşnut oldukları bir şey gibi görünmüyor” dedi.
 
KABİNE DÖVİZ-FAİZ ALEMİNE GÜVEN VERMEDİ
 
Dövizdeki hızlı artışı, “Yeni sistem, kabine, piyasaya, döviz-faiz alemine güven vermedi” diye değerlendiren Sönmez, “Kabinenin açıklandığı anda 4.55’ten 4,70’lere çıktı. Şimdi, 4,90’larda ve inmek bilmiyor. Bütün yabancı gözlemciler, yatırım bankaları kurda sürekli hızlı artış olacağını söylüyorlar. Türkiye’nin yatarım yapmaya uygun olmadığın müşterilerine rapor ediyorlar. O nedenle yeni cumhurbaşkanlığı sistemi işleyecek bir sistem gibi görünmüyor” dedi.
 
‘İKİNCİ ARJANTİN OLMAYA ADAY’
 
Sönmez, Türkiye’nin bir an önce hem iç hem de dış aktörler açısından güçlü güven kredisine ihtiyacı olduğunu söyledi. Sönmez, sözlerini şöyle sürdürdü: “Yeni cumhurbaşkanlığı sistemi güven vermiyor hem de ekonominin en kırılgan olduğu zamanda. Son olarak yıllık 58 milyar dolara ulaşan bir cari açık olduğu açıklandı. Bu da milli gelirin yüzde 6.5- 7 oranında. Böyle bir durumda olan dünyada sadece Arjantin var o da İMF’ye gitti. Türkiye’de ikinci Arjantin olarak gözleniyor. Bunun tekzip edecek herhangi bir olumlu gelişme de yok. Enflasyon yüzde 20’ye doğru seyrediyor, bütçe açığı devasa boyutlarda. Yatırımcı ve tüketici için güven ortamı yok. Bunlarla, yeni rejimin baş etmesi kolay görünmüyor.”
 
DIŞ BORÇ
 
Türkiye’nin dış borcu 453 milyar dolar civarında. Bu oran milli gelirin yüzde 48’i civarında. Borcun milli gelire oranın yükselmesi “Asya tipi kriz” beklentisi oluştururken Sönmez, konuyu şöyle değerlendirdi: “Oranın yükselmesine gerek yok. Önemli olan borcu çeviriyor musun, çeviremiyor musun. Türkiye’de borç çevrilemeyecek düzeyde. Çünkü dışarıdan yeni kredi açılmıyor, para girişi yok. Mayıs ayı cari ödemeler dengesi para girmediği tam tersine çıktığını gösteriyor. Yeni para girmezse borç dönmez. O zaman da döviz arzı sınırlı kaldığı için fiyatlar durmadan artıyor. Bununla da baş edemezsin. Para bulmak için İMF’nin kapısını çalmak zorundasın. Şimdiye kadar bildik yollarla, sıcak para ve doğrudan yatırım biçiminde yeni para girişi olmazsa İMF’nin kapısına gidilir. İMF’de kredi verir, ama ‘enflasyonu düşür, kamu açığını kapat’ der, bunun için de ‘kemer sık, zam yap, vergileri artır’ der, acı reçeteleri uygular.”
 
SICAK PARA GİRİŞİ AZALIYOR
 
Sönmez, tüm meselenin dönüp dolaşıp Türkiye’ye sıcak para girişinin olup olmadığına geldiğine dikkat çekti. Açıklanan rakamlar sıcak para girişinin olumsuz olduğunu gösteriyor. MB verilerine göre, Mayıs ayında Türkiye’den 1 milyar dolarlık sıcak para çıkışı oldu ve ilk beş aydaki net giriş tutarı da 1 milyar 22 milyon dolara geriledi. Oysa Türkiye geçen yılın ilk beş aylık döneminde uluslar arası portföy yatırımcılarından ek 13.2 milyar dolarlık borç bulabilmişti.
 
Uluslararası Finans Enstitüsü (IIF) verileri yılın ilk altı ayında Türkiye'ye sıcak para girişinin 2017'nin aynı dönemindekinin 50'de 1'ine düştüğünü gösterdi. Yılın ilk altı ayında Türkiye'ye 383 milyon dolar portföy girişi yaşandı. 2017’nin aynı dönemindeki giriş 17,7 milyar dolar olmuştu.
 
GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERİN GENELİNDE GİRİŞ OLMUYOR
 
Yine IIF’nin verilerine göre, yılın ilk altı ayında gelişmekte olan ülkeler grubuna yönelik portföy girişinin 56,1 milyar dolarlık kısmı tek başına borç senetleri üzerinden gerçekleşti. 2017’de bu rakam 126 milyar dolardı.
 
MA / Deniz Nazlım
 

Diğer başlıklar

10:32 'Kameralar kapatılıp tutuklular darp edildi'
09:48 DBP'li Güroymak Belediye Eşbaşkanı'na 8 yıl 9 ay hapis
09:42 İşsiz vatandaş intihara kalkıştı
09:18 AYM Saçılık’a tazminat ödenmesine hükmetti
09:11 Köylüler: Belediye ‘oyunuzu HDP’ye verdiniz onlar yolunuzu yapsın’ diyor
09:10 Muşar Dağı Manastırı bakımsızlıktan yıkılmak üzere
09:10 Keşif Zaptı: Panzerin frenleri ve direksiyonunda sorun tespit edilmedi
09:09 ‘Aynı gemideyiz diyorlar, biz dolmuşa zor biniyoruz’
09:07 Hatay sınırda önlemler arttı askeri sevkiyat yapılıyor
09:06 Hasta tutuklu Vefa Kartal 78 gündür ölüm orucunda
09:05 Flormar eylemi 130’uncu günüde: Bu direniş işçi sınıfının direnişidir
09:04 'Tek adam rejimi en küçük talebe tahammül edemiyor'
09:03 'İktidarın çıkarını merkeze koyan festivaller başarılı olmaz'
09:02 ‘Tarsus Cezaevi’nde tutukluların yemeğine tuvalet suyu dökülüyor’
09:02 Ronahi: Şarkılarım Kürtlerin belleği
09:00 21 EYLÜL 2018 GÜNDEMİ
08:16 Iğdır'da 18 kişi şarbon şüphesiyle hastaneye kaldırıldı
20/09/2018
22:36 Leyla Güven'in tahliyesi için yarın başvuru yapılacak
22:13 Urfa'da işsiz genç bedenini ateşe verdi
21:36 MGK toplantısı sona erdi
21:19 Sınır ötesi tezkeresi Meclis'e sunuldu
20:36 Berberoğlu cezaevinden çıktı
20:11 Suruç Aileleri İnisiyatifi 38’inci kez bir araya geldi
19:57 'İşçileri tutuklayarak bizi korkutamayacaklar'
19:01 HDP’li heyet Ayhan’ın cenazesini almak için sınırdan geçti
18:29 Anter mezarı başında anıldı: Apê Musa’nın generalleri İmralı’daki direnişi yazıyor
18:07 Roboskîliler: Bu dava AİHM’den büyüktür
17:48 Berberoğlu'na Yargıtay'dan tahliye kararı
17:12 Sincar: ‘Uyuşturucudan yakalandı’ denilen kişi partimizin hiçbir kademesinde yer almıyor
16:41 ‘Karma eğitim temel haktır’
15:58 Sağlık emekçileri ‘yıpranma payı’ istedi
15:49 Oluç: Kemer sıkmak yerine savaş harcamalarını azaltın
15:15 HDP: Yaşam hakkı ihlalleri davasında zaman aşımı engellensin
14:52 Temelli ve Buldan: Ayhan’ın mücadelesini yürüteceğiz
14:48 Ekonomik kriz Karpuz Festivali'ni iptal ettirdi
14:47 DTK'den İbrahim Ayhan için başsağlığı mesajı
14:43 HDP'li Ayhan'ın cenazesini alacak heyet yola çıktı
14:40 UAÖ'den işçilere dair açıklama
14:38 Ekonomistler Yeni Ekonomi Programı’nı değerlendirdi: Kriz başka ülkede
14:31 'Parasız, demokratik ve anadilinde eğitimin önündeki engeller kaldırılsın'
14:15 Hakkari'de 30 bölgeye yasak getirildi
14:14 HDP ve DBP’lilerden gazeteci Metin Duran’a ziyaret
13:58 Adalet Nöbeti'nde işçilere destek: Patronların peşini bırakmayacağız
13:51 'Apê Musa'nın gittiği yol, bizim yolumuzdur'
13:36 Bahçeli: MHP yerel seçimlerde İstanbul'da aday göstermeyecek
13:33 HDP'li 8 siyasetçi hakkındaki dosya için nakil talebi
13:26 ÇHD ve HHB avukatlarının tutuklanmasına karşı avukatlar itiraz dilekçesi verdi
13:25 İşi bırakmak isteyen işçiler tehdit ediliyor
12:55 Kemal Kurkut davasında yine tutuklama çıkmadı
12:35 Berat Albayrak YEP'i açıkladı: İyi günler için 2020’yi bekleyin!