Hiquqnas Alataş: Heta hişmendî neyê guhertin, bi weşandina belgeyan gav nayê avêtin

  • rojane
  • 11:19 12 Hezîran 2019
  • |
img

ENQERE - Hiqûqnas û Cîgirê Serokê Gişti yê FÎDH'ê Yusuf Alataş, diyar kir bi pakêta “Reforma Darazê" tu tişt nayê guhertin û wiha got: “Heta ku hişmendiya giştî neyê guhertin, bi derxistina belge û weşandina belgeyan tiştek nayê guhertin û gav nayên avêtin." 

Serokê Giştî yê AKP'ê Recep Tayyîp Erdogan "Belgeya Stratejiya Reforma Darazê" aşkere kiribû û niqaşên vê belgeyê didomin. Têkildarî belgeya Reforma Darazê, Hiqûqnas û Cîgirê Serokê Gişti yê Federasyona Mafên Mirovan a Navneteweyî (FÎDH) Yusuf Alataş nirxandinên girîng kir. Alataş, da zanin ku belgeya darazê ya hat weşandin îtirafek e û wiha got: “Ev nîşan dide ku daraz ne di astek baş de ye. Nîşan dike ku êdî civak baweriya xwe bi darazê nîne. Di encama 17 salên îktîdarê de nokteya em hatine nîşan dide ku rewşek ku ibret dide ye. Êdî civak bi darazê bawer nabe. Êdî darizandinek edlî pêş nakeve. Di asta em hatine hêj mumaleyea xerab û îşkence bi temamî ji holê ranebûye."  
 
'ÇIMA DARAZ HATIYE VÊ ASTÊ?
 
Alataş, pirsa 'Çima daraz hatiye vê astê? jî pirsî û wiha got: "Darizandinek baş nayê kirin û nakin. Tedbîra girtinê di cih û dema wê de nakin. Li ser esasê siyasî tev digerin. Di vê mijarê de ewil Kanûna Têkoşîna bi Terorê re (TMK) tê aqilê mirovan. Sedema îtîrafa vê darazê TMK ye. Li ser navê TMK'ê azadiya mirovan tê bi sînorkirin. Dengê hêza muxalif tê qutkirin. Siyasetmedar şaredar tên girtin. Tişta esil TMK ye. Dema bi terorê re têdikoşin, mafên mirovan binpê dikin, hiqûq, demokrasiyê bi sînor dikin. Vê yekê bi zanebûn dikin." 
 
‘TMK PIRSGIRÊKA SEREKE YE'
 
Alataş, bal kişand ser hebûna xala TMK’ê û wiha lê zêde kir: "Hebûna TMK'ê bi serê xwe pirsgirêka herî mezin e. Li Tirkiye dema dibêjin sûcê terorê tenê rêxistina çektarî nayê aqilan. Li cem me sûcên rêxistina terorê pir berfireh e. Daxuyaniya çapemeniyê, meş, çalakiya rûniştinê, xebatên siyasî tev wekî sûcê rêxistinê tên hesibandin û qebûlkirin. Hemû mafên demokratîk wekî sûcê terorê tên hesibandin. Rojnameger ji ber dinivîse wekî sûcê terorê qebûl dikin. Niha li Tirkiye 160 rojnameger girtî ne. Li gorî wan hemû terorîst in. Hemû ji ber rojnameger in tên darizandin. Wekî ku Rojnamegerî suc be nêzîk dibin.Ji ber vê yekê mifteya çareseriya pirsgirêkê rakirina xala TMK'ê ye. Divê di nava têkoşîna terorê û azadiya mirovan, mafên mirovan de hevsengiyek hebe."
 
 
DIVÊ JI BO HEMÛ GIRTIYAN HEMAN HIQÛQ HEBE
 
Alataş, bal kişand ser cudakariya di navbera girtiyên siyasî û edlî de û wiha pêde çû: "Divê ji bo hemû girtiyên siyasî û girtiyên edlî heman tişt bên kirin. Divê berî her tiştî pêdiviya sereke ya Tirkiye aştiya navxweyî pêş bixin. Demokrasî û mafên mirovan pêş bixin. Ger ku krîterê sereke yê Yekîtiya Ewropa azadiya ramanê wekî sûc bibînin wê demê gav nayê avêtin. Hêj salek berê endamên TTB'ê ji ber fikrên xwe rastî lîncê hatin. Bi kîn û nifrînê ceza kirin. Çima? Ji ber ku gotin 'Ji şer re na'. Devlet Bahçelî ji bo Alaadin Çakici efu xwest. Divê berî her tiştî li gorî startên Yekîtiya Ewropayê di TMK’ê de hin guhertin bikin. TMK an jî zagona ceza dibe divê hemû zagon li gorî mafên mirovan û azadiya ramane bên sazkirin. Li vî welatî êdî serxwebûna darazê nemaye. Em ji Lijneya Dozger û Hekîman (HSK) dest pê bikin. Ji 13 endamên HSK’ê 6 ji wan ji aliyê Serokomarê AKP'ê ve tên hilbijartin. 7 endam jî  bi dengê Meclîsê tên hilbijartin. Niha TBMM herî zêde ji kijan partiyê pêk tê. Ji îktîdarê pêk tê. Yanî îktîdar temamê 13 endamên YSK'ê hildibijêre. Ji HSK'yek wisa biryara serbixwe nayê payin. Bi vî rengî darazek serbixwe nayê avakirin. 
 
‘TU CARÎ EW QAS NEKETIBÛ' 
 
Alataş, bal kişand ser serdemên Rewşa Awarte, Dadgehên Ewlehiya Dewletê (DGM), Dadgehên Bi Rayeya Taybet  û wiha bi dawî kir: “Me digot bê alî û adîl tên darizandin. Ewil dadgehên eskerî derxistin. Piştre ew rakirin Dadgehên Bi Rayeya Taybet derxistin. Lê tucarî bi qasî niha neketibû asta jêr. Niha ne kiraz û ne jî cewher maye. Her tişt li holê ye. Niha dibêjin 'Me darizand, ceza kir û çû. Rêyên îtîrazê jî girtine. Dibêjin me îşkence qedandiye. Lê di belgeyan de çiqas rast bikin û biguherînin jî ya girîng feraset çiqas hatiye guhertin. Ev meseleya hişmendiyê ye. Heta hûn ferasetê neguherînin hûn nikarin rê li pêş tundî û îşkenceyê bigirin. Ger ku demokrasî ne armanc û hedef be nabe. Ger ku demokrasî amûr be nabe. Ger ku demokrasî li şûna armancê amûr be, wê ev pêkanînên li dijî mafên mirovan berdewam bike." 
 
 
MA / Berîvan Altan 
 

Sernavên din

15/09/2019
20:20 Esad beriya civîna bilind a Enqereyê efûyê derxist
16:48 Togrûl: Ji bo ku hemû zarok bizivirin, tekane çareserî aştiye
16:25 Li Çiyayên Kazê 52 roj: Ji bo Heskîfê em dest bidin hev
16:00 Şandeya HDP’ê wê li Ewropa hin hevdîtina pêk bîne
15:34 ‘Em bi israrin ku qeyûm bişînin’
15:33 Jinên Îzmîrî ji bo ku xwedî ‘Hevserokatiyê’ derkevin wê li hev kom bibin
14:27 Mînîbusa karkerên çandinê lê sîwar bûn qulipî
14:06 Li Samsun û Eskîşehîrê cînayetên kar
13:45 Hevşaredarê Pasûrê ‘3 rojin bê hincet’ dibin çavan de tê girtin
13:22 Mesûtoglû yê 84 rojin di greva birçîbûnê deye darizandinek adîlane dixwaze
12:57 Koçyîgît: HDP adresa çareseriyê ye
12:27 Kiliçdaroglu: Dayikên li Amedê jî mafdarin
11:37 Girtiyê nexweş Guler ê 80 salî nayê derman kirin
11:04 15 gundiyên kana kevirina nexwest ên hatibûn binçavkirin hatin berdan
10:53 Leyla Guven bang li hemû dayikan kir: Werin em li maf, hiqûq û çareseriyê bigerin
10:04 Li Afyonê otobusa rêwiyan qulipî
09:25 Uras: Peyama Ocalan temînata jiyanek hevbeş e
09:23 Ji ber karek bi dest nekat dest bi çandina tûtinê kir
09:07 Qeyûm li ser navê şaredariyê kirê kiriye, lê xizmên xwe lê bi cih kirine
09:05 Qeyûm bi nanê 5 hezar kesî leyîstin!
09:04 Ne cotkar dikare hilberîne, ne jî bazarvan dikare bifiroşe
09:03 Berên ewil ên 'Sereya Bêasteng' gihan
09:02 Walîtiya Wanê nehişt li 66 polîsên îşkence kirin lêpirsîn bê destpêkirin
09:01 35 roj in cenazeyê kurê wî nadinê
09:00 ROJEVA 15'Ê ÎLONA 2019'AN
14/09/2019
16:22 Seta helbestên Arjen Arî derket
16:16 Ji 3 bajaran xwestin girtiyên nexweş bên berdan
16:02 Bariş: Rojname û saziyên din ên çapameniyê bi awayekî vekirî sûc dikin
15:59 Xizmên Windayan 54 hefte şûn ve dîsa li derve ne
15:38 Ji Nobeta Demokrasiyê: Qeyûm nîşaneyên hilweşandinê ne
15:36 Hevseroka Giştî ya ESP'ê Gumuştaş di Nobeta Demokrasiyê de ye: Teqez emê bi ser bikevin
15:18 Parêzerên Demîrtaş berdana wî xwestin
15:03 Dayikên Şemiyê bang li Soylu kirin: Dayikên Şemiyê ne dayik in gelo?
14:46 HDP: Hûn nikarin bi propaganda reş encam bistînin
14:16 Guven û Aydenîz gora Îbrahîm Ayhan ziyaret kirin
14:15 Tûran: Çalakiya li ber avahiya HDP'ê pareçeyek 'Plana Çongşikandinê' ye
13:03 Cerdevanê birîndar ê li Mêrdînê jiyana xwe ji dest da
13:02 HDP: Hûn bi lêpirsînin bêbingeh nikarin darbeyê meşrû bikin
12:42 Li Mêrdînê Nobeta Demokrasiyê didome
12:24 Kaya yê CHP'î: Davutoglu têkçûn dît
11:15 Nameya Recep Peker derket holê: Edaletê ez qedandim
10:47 Hevserokê HDP'a Osmaniyeyê hat berdan
10:10 Gundî li hewşa qereqolê kom kirin: Mîna wêneyê salên 90’î bû
09:56 Encamnameya 1'emîn kongreya TAJÊ eşkere bû
09:51 Ji 21 kesên hatin binçavkirin 6 jê hatin girtin
09:01 Wê bi kampanyayê bal bikişînin ser 'ji bo çi divê jin rabin ser piyan'
09:01 Parêzer ji bo qedexeya nû ya derbarê girtiyên li Îmraliyê serî li AYM'ê dan
09:01 Di 8 salan de destek dan 4 hezar û 113 jinan
09:01 Girtiyê ji Doza Nisêbînê Eroglû hatiye asta ku zirarê bide xwe
09:01 Ên bi meaşên herî kêm dixebitin: Em nikarin debara xwe bikin